- Wystawa Druków o Wolności i „Solidarności”

W związku z 46 rocznicą powstania Niezależnego Samorządnego Związku Zawodowego „Solidarność” Archiwum Państwowe w Białymstoku zaprasza na wystawę wydawnictw drukowanych poza cenzurą w latach 1980-1989. Szczególnie ciekawe będą publikacje regionalne. Wystawę można będzie oglądać od 31 sierpnia do 25 września 2026 r. w budynku Archiwum przy ulicy Adama Mickiewicza 101.

Wydawnictwa wychodzące w Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej bez zgody cenzury państwowej, czyli Głównego Urzędu Kontroli Prasy, Publikacji i Widowisk, od 1981 r. Głównego Urzędu Kontroli Publikacji i Widowisk określano bibułą bądź bezdebitami. Pierwszym wydawnictwem drugiego obiegu w Białymstoku była Białostocka Oficyna Wydawnicza, następnie powstały oficyny: Niezależne Wydawnictwo Kresy i Społeczna Inicjatywa Wydawnicza. Kolejnym było Wydawnictwo Północno-Wschodnie, które współpracowało z Wydawnictwem „Myśl” z Warszawy. Oprócz książek wydawnictwa publikowały ulotki, pocztówki i znaczki pocztowe.

Zbiory druków bezdebitowych są rozproszone i często trudno dostępne. Archiwum Państwowe zgromadziło w swojej bibliotece ponad 500 tytułów publikacji bezdebitowych. Skatalogowała je Katarzyna Mieleszko, a rezultat jej pracy został zamieszczony w wydanej przez Archiwum w 2025 r. publikacji pt. Druki o Wolności i Solidarności. Wydawnictwa niezależne na Białostocczyźnie w latach 1980-1989/1990 autorstwa Marka Kietlińskiego.