Oni polegli za Ojczyznę

  • Drukuj zawartość bieżącej strony
  • Zapisz tekst bieżącej strony do PDF
13 sierpnia 2020

Wybuchła w lutym 1919 i trwająca do października 1920 wojna polsko-bolszewicka nie ominęła Łomży i Ziemi Łomżyńskiej. Już w początkach jej trwania, na hasło „Bij bolszewika” w szeregi armii polskiej wstępowały liczne rzesze młodych mieszkańców Łomży i okolicy, uczniów miejscowego gimnazjum, harcerzy. Łomżyński 33. pułk piechoty (dwa bataliony) walczył od czerwca 1919 roku na wschodnich rubieżach Rzeczypospolitej. Najcięższe walki stoczył nad Dźwiną od 6 do 10 czerwca 1920. Wycofujące się wraz z armią polską wspomniane dwa bataliony 33pułku piechoty, 14 sierpnia chwalebnie wyróżniają się poświęceniem i odwagą oraz bohaterstwem w „ bitwie warszawskiej”, w walkach pod Ossowem. Ochotnicy z Łomży i Ziemi Łomżyńskiej walczyli w szeregach innych formacji polskich, na wszystkich frontach wojny polsko-bolszewickiej.

Chwalebnym, łomżyńskim wątkiem wojny, jest obrona Łomży w dniach 28 lipca- 2 sierpnia 1920, podjęta przez batalion zapasowy 33 pułku piechoty pod dowództwem kapitana Stanisława Mariana Raganowicza. Nacierające na Warszawę oddziały armii bolszewickiej stoczyły szereg walk w rejonie Łomży. 27 lipca na linię rzeki Narew wyszły czołowe oddziały 4 Armii (sowieckiej Siergiejewa), które zajęły Stawiski i Jedwabne przygotowując się do natarcia na Łomżę.
 W takiej sytuacji 28 lipca 1920 roku kpt. Raganowicz samodzielnie postanowił zorganizować obronę przejść przez rzekę Narew w rejonie Łomży.  28 lipca ok. godziny 20.00 batalion w sile 700 ludzi zajął forty w Piątnicy znajdujące się na północnym brzegu rzeki Narew. W następnych trzech dniach obrońcy Łomży otrzymali wsparcie z wycofujących się z frontu oddziałów: 101 Ochotniczego Pułku Piechoty, dwóch baterii artylerii polowej, plutonu czołgów, 23 Lidzkiego Pułku Strzelców (ok. 900 żołnierzy) oraz batalionu 157 Rezerwowego Pułku Piechoty.
Załoga Twierdzy Łomżyńskiej osiągnęła stan ok. 3 500 żołnierzy, 8 dział, 5 lekkich czołgów. W miarę napływu pododdziałów dowództwo od kpt. Raganowicza kolejno przejmowali: ppłk Andrzej Kopa, płk Władysław Obuch-Woszczatyński i gen. Bolesław Roja.
Atakujące wojska sowieckie były zwielokrotnione w stosunku do broniącej się załogi: w sile 2 Brygady, 12 Dywizji Strzelców i 3 Korpusu Kawalerii. Dowódca Frontu Zachodniego Tuchaczewski powyższą sytuację określił słowami: „...walki naszego głównego ugrupowania frontowego nad Narwią i Biebrzą zaciągnęły się w ogólnej sumie od 28 lipca do l sierpnia. Było to pierwsze nasze poważne zatrzymanie.”

Załoga broniących się fortów wspomagana była masowo przez ludność cywilną. Mieszkańcy Łomży opiekowali się rannymi i przygotowywali gorące posiłki. Młodzież angażowała się w roznoszenie rozkazów i meldunków. Rolnicy z okolicy przywozili do miasta żywność dla wojska.
Inicjatorem i organizatorem tej działalności, organizowania straży bezpieczeństwa, pomocy sanitarnej i aprowizacyjnej był Prezydent Łomży Władysław Świderski, który mimo rozkazu ewakuacji, miasta nie opuścił. Dla utrzymania porządku w mieście utworzono Milicję Miejską, zorganizowano też pomoc sanitarną. Do południa 28 lipca na posterunkach stanęło 200 milicjantów i 120 sanitariuszy. W mieście panował ład i porządek.

Walki o Łomżę trwały 5 dni. Zażarta obrona miasta była możliwa dzięki męstwu walczących żołnierzy oraz bohaterskiej postawie, samozaparciu, niezwykłej ofiarności obywatelskiej, poświęceniu i współdziałaniu mieszkańców miasta z walczącymi oddziałami wojska.  1 sierpnia 1920 r. w godzinach popołudniowych bolszewicy zdobywają Nowogród. Łomży grozi okrążenie od strony Nowogrodu, dlatego 2 sierpnia załoga opuszcza forty i Łomżę, a do miasta wkraczają Rosjanie. W pięciodniowych walkach straty obrońców wyniosły: 35 poległych oraz około 300 rannych.

Okupacja sowiecka Łomży trwała do 22 sierpnia 1920 roku, kiedy to miasto zostało wyzwolone przez 59 Wielkopolski Pułk Piechoty w Inowrocławia.

Walki o Łomżę były pierwszym poważnym zatrzymaniem maszerujących na Warszawę bolszewików. Na Ziemi Łomżyńskiej miały miejsce również inne bitwy i potyczki z bolszewikami. Oprócz wymienionej wyżej bitwy o Nowogród, poważną przeszkodę napotkali, m. in. pod Paprocią Wielką i Pęchratką.

Wycofujący się bolszewicy pozostawiali po sobie ofiary w ludziach- żołnierzach i ludności cywilnej. Najbardziej krwawe walki toczone były pod wsią Leman (24 sierpnia 1920 r.), gdzie w bestialski sposób zamordowanych zostało przez kozaków ok. 45 szeregowych 49 pułku piechoty i co najmniej 7 mieszkańców Lemana oraz  Kolnem (24- 25 sierpnia 1920 r.)

Przygotowana przez nas wystawa z okazji 100. Rocznicy bitwy warszawskiej „Oni polegli za Ojczyznę” poświęcona jest przede wszystkim żołnierzom poległym w latach 1919- 1920 w wojnie polsko – bolszewickiej, związanym bezpośrednio lub pośrednio z Ziemią Łomżyńską, ale także harcerzom, czasami ludności cywilnej, wszystkim poległym w tej wojny.  Poprzez prezentowane akty zgonów, chcemy upamiętnić i przybliżyć te osoby. Polegli to przede wszystkim ludzie bardzo młodzi, którzy byli czyimiś synami, braćmi, kolegami, czasami ojcami i chociaż w większości nazwiska ich upamiętnione na okolicznościowych pomnikach, to nie mówią wiele o samych osobach. I dlatego chcielibyśmy, w miarę możliwości, uzupełnić tę lukę.

Wystawa została przygotowana w oparciu o akta zgonów z lat 1919-1922, przechowywane w zasobie Oddziału w Łomży Archiwum Państwowego w Białymstoku, które są doskonałym, a często niedocenianym źródłem informacji. Uzupełnienie stanowią wycinki z ówczesnej prasy oraz nieliczne fotografie miejsc pamięci. Prezentowane akty, oprócz Łomży, obejmują akta zgonów zapisane przez duchownych- urzędników stanu cywilnego w Grabowie, Grajewie, Kołakach Kościelnych, Lemanie, Miastkowie, Stawiskach, Szczepankowie, Szczuczynie, Śniadowie i Wysokiem Mazowieckiem. Układ akt sporządzony został w wymienionej wyżej kolejności, a w ramach miejscowości- według numeru aktu. Wystawa nie uwzględnia niestety wszystkich poległych, a tylko tych, których zgony zostały zapisane w dokumentach stanu cywilnego.

Danuta Bzura

Galeria

  • Powiększ zdjęcie 1.	Żołnierz Polski 1920, Nr 158,s.4

    1. Żołnierz Polski 1920, Nr 158,s.4

  • Powiększ zdjęcie 2.	Żołnierz Polski 1920, Nr 158,s.5

    2. Żołnierz Polski 1920, Nr 158,s.5

  • Powiększ zdjęcie 3.	Akt zgonu- Jan Grzymkowski, l.18, szeregowiec. Zmarł 1 kwietnia 1919 roku w Szpitalu Strzelców Podhalańskich w Nowym Sączu (Akta stanu cywilnego Parafii Rzymskokatolickiej w Łomży, sygn.91,k.139)

    3. Akt zgonu- Jan Grzymkowski, l.18, szeregowiec. Zmarł 1 kwietnia 1919 roku w Szpitalu Strzelców Podhalańskich w Nowym Sączu (Akta stanu cywilnego Parafii Rzymskokatolickiej w Łomży, sygn.91,k.139)

  • Powiększ zdjęcie 4.	Akt zgonu- Edmund Woronowicz, szeregowiec 5 pułku piechoty. Zginął pod Lwowem 17 lutego 1919 r. (Akta stanu cywilnego Parafii Rzymskokatolickiej w Łomży, sygn.91)

    4. Akt zgonu- Edmund Woronowicz, szeregowiec 5 pułku piechoty. Zginął pod Lwowem 17 lutego 1919 r. (Akta stanu cywilnego Parafii Rzymskokatolickiej w Łomży, sygn.91)

  • Powiększ zdjęcie 5.	Akt zgonu- Czesław Kamiński lat 21, żołnierz 36 pułku piechoty. Zmarł we Lwowie 16 stycznia 1919 r., pochowany na Cmentarzu Łyczkowskim (Akta stanu cywilnego Parafii Rzymskokatolickiej w Łomży, sygn.91)

    5. Akt zgonu- Czesław Kamiński lat 21, żołnierz 36 pułku piechoty. Zmarł we Lwowie 16 stycznia 1919 r., pochowany na Cmentarzu Łyczkowskim (Akta stanu cywilnego Parafii Rzymskokatolickiej w Łomży, sygn.91)

  • Powiększ zdjęcie 6.	Akt zgonu- Stanisław Dworakowski, lat 20, podchorąży pierwszej kompanii szturmowej. Zginął w obronie Lwowa 7 kwietnia 1919 r. (Akta stanu cywilnego Parafii Rzymskokatolickiej w Łomży, sygn.91)

    6. Akt zgonu- Stanisław Dworakowski, lat 20, podchorąży pierwszej kompanii szturmowej. Zginął w obronie Lwowa 7 kwietnia 1919 r. (Akta stanu cywilnego Parafii Rzymskokatolickiej w Łomży, sygn.91)

  • Powiększ zdjęcie 7.	Akt zgonu- Bolesław Niemiński lat 20, mieszkaniec Łomży, szeregowiec drugiej kompanii Wojska Polskiego. Zginął 12 marca 1919 r. pod Karaczynowem w Galicji (Akta stanu cywil nego Parafii Rzymskokatolickiej w Łomży, sygn.91)

    7. Akt zgonu- Bolesław Niemiński lat 20, mieszkaniec Łomży, szeregowiec drugiej kompanii Wojska Polskiego. Zginął 12 marca 1919 r. pod Karaczynowem w Galicji (Akta stanu cywil nego Parafii Rzymskokatolickiej w Łomży, sygn.91)

  • Powiększ zdjęcie 8.	Akt zgonu- Kazimierz Dardziński lat 26, mieszkaniec Łomży, student, szeregowiec ósmej kompanii Wojska Polskiego. Zmarł w Szpitalu Wojskowym we Lwowie 12 stycznia 1919 r.(Akta stanu cywilnego Parafii Rzymskokatolickiej w Łomży, sygn.91)

    8. Akt zgonu- Kazimierz Dardziński lat 26, mieszkaniec Łomży, student, szeregowiec ósmej kompanii Wojska Polskiego. Zmarł w Szpitalu Wojskowym we Lwowie 12 stycznia 1919 r.(Akta stanu cywilnego Parafii Rzymskokatolickiej w Łomży, sygn.91)

  • Powiększ zdjęcie 9.	Akt zgonu- Stefan Wądołowski żołnierz ochotnik, lat 19. Zginął 17 sierpnia 1920 roku w bitwie pod Nasielskiem (Akta zgonów Parafii Rzymskokatolickiej w Łomży z 1920 r.)

    9. Akt zgonu- Stefan Wądołowski żołnierz ochotnik, lat 19. Zginął 17 sierpnia 1920 roku w bitwie pod Nasielskiem (Akta zgonów Parafii Rzymskokatolickiej w Łomży z 1920 r.)

  • Powiększ zdjęcie 10.	Akt zgonu Jana Zbikowskiego, żołnierza ochotnika lat 18. Zginął 4 sierpnia 1920 roku pod Pęchratką (Akta zgonów Parafii Rzymskokatolickiej w Łomży z 1920 r.

    10. Akt zgonu Jana Zbikowskiego, żołnierza ochotnika lat 18. Zginął 4 sierpnia 1920 roku pod Pęchratką (Akta zgonów Parafii Rzymskokatolickiej w Łomży z 1920 r.

  • Powiększ zdjęcie 11.	Akt zgonu Józefa Liżewskiego, lat 25 mieszkańca Kupisk, zmarłego 22 lutego 1920 roku, pochowanego na cmentarzu w Płoskirowie (Akta stanu zgonów Parafii Rzymskokatolickiej w Łomży za 1920 rok)

    11. Akt zgonu Józefa Liżewskiego, lat 25 mieszkańca Kupisk, zmarłego 22 lutego 1920 roku, pochowanego na cmentarzu w Płoskirowie (Akta stanu zgonów Parafii Rzymskokatolickiej w Łomży za 1920 rok)

  • Powiększ zdjęcie 12.	Akt zgonu Michała Tercjaka lat 21, który zginął 20 stycznia 1920 r. pod Homlem w walce z bolszewikami (Akta zgonów Parafii Rzymskokatolickiej w Łomży z 1921 r.)

    12. Akt zgonu Michała Tercjaka lat 21, który zginął 20 stycznia 1920 r. pod Homlem w walce z bolszewikami (Akta zgonów Parafii Rzymskokatolickiej w Łomży z 1921 r.)

  • Powiększ zdjęcie 13.	Akt zgonu- Stanisław Chojnowski lat 22- żołnierz  33 pułku piechoty, zginął w walce z bolszewikami 15 maja 1920 r. (Akta zgonów Parafii Rzymskokatolickiej w Łomży z 1921 r.)

    13. Akt zgonu- Stanisław Chojnowski lat 22- żołnierz 33 pułku piechoty, zginął w walce z bolszewikami 15 maja 1920 r. (Akta zgonów Parafii Rzymskokatolickiej w Łomży z 1921 r.)

  • Powiększ zdjęcie 14.	Akt zgonu- Aleksander Cieślik lat 23, stały mieszkaniec Kupisk. Zginął 4 czerwca 1920 roku w walce pod Berezyną (Akta zgonów Parafii Rzymskokatolickiej w Łomży z 1921 r.)

    14. Akt zgonu- Aleksander Cieślik lat 23, stały mieszkaniec Kupisk. Zginął 4 czerwca 1920 roku w walce pod Berezyną (Akta zgonów Parafii Rzymskokatolickiej w Łomży z 1921 r.)

  • Powiększ zdjęcie 15.	Akt zgonu- Stanisław Gierwatowski lat 24, kapitan 13 pułku artylerii polowej, stały mieszkaniec Zambrowa. Zmarł 2 stycznia 1921 r. w Warszawie od ran odniesionych na polu walki (Akta zgonów Parafii Rzymskokatolickiej w Łomży)

    15. Akt zgonu- Stanisław Gierwatowski lat 24, kapitan 13 pułku artylerii polowej, stały mieszkaniec Zambrowa. Zmarł 2 stycznia 1921 r. w Warszawie od ran odniesionych na polu walki (Akta zgonów Parafii Rzymskokatolickiej w Łomży)

  • Powiększ zdjęcie 16.	Akt zgonu- Stanisław Wagner lat 19, żołnierz wojsk polskich. Zmarł w Poznaniu 27 października 1920 r. (Akta zgonów Parafii Rzymskokatolickiej w Łomży z 1921 r.)

    16. Akt zgonu- Stanisław Wagner lat 19, żołnierz wojsk polskich. Zmarł w Poznaniu 27 października 1920 r. (Akta zgonów Parafii Rzymskokatolickiej w Łomży z 1921 r.)

  • Powiększ zdjęcie 17.	Akt zgonu- Czesław Prosiński lat 24, szeregowiec 6 kompanii 43 pułku Strzelców Lwowskich. Zmarł 5 sierpnia 1919 roku w Tarnopolu od ran zadanych na polu bitwy (Akta zgonów Parafii Rzymskokatolickiej w Łomży z 1921 r.)

    17. Akt zgonu- Czesław Prosiński lat 24, szeregowiec 6 kompanii 43 pułku Strzelców Lwowskich. Zmarł 5 sierpnia 1919 roku w Tarnopolu od ran zadanych na polu bitwy (Akta zgonów Parafii Rzymskokatolickiej w Łomży z 1921 r.)

  • Powiększ zdjęcie 18.	Akt zgonu- Piotr Dębiński lat 22, stały mieszkaniec wsi Kupiski Stare. Zginął 2 sierpnia 1920 roku w czasie inwazji bolszewickiej, od postrzału armatniego (Akta zgonów Parafii Łomża z 1921 r.)

    18. Akt zgonu- Piotr Dębiński lat 22, stały mieszkaniec wsi Kupiski Stare. Zginął 2 sierpnia 1920 roku w czasie inwazji bolszewickiej, od postrzału armatniego (Akta zgonów Parafii Łomża z 1921 r.)

  • Powiększ zdjęcie 19.	Akt zgonu- Józef Olszowski lat 19, stały mieszkaniec Podgórza, żołnierz 33 Pułku Piechoty. Zmarł w szpitalu frontowym 19 lutego 1920 r. (Akta zgonów Parafii Łomża z 1921 r.)

    19. Akt zgonu- Józef Olszowski lat 19, stały mieszkaniec Podgórza, żołnierz 33 Pułku Piechoty. Zmarł w szpitalu frontowym 19 lutego 1920 r. (Akta zgonów Parafii Łomża z 1921 r.)

  • Powiększ zdjęcie 20.	Akt zgonu- Eugeniusz Czarnocki lat 33 oficer. Rozstrzelany przez bolszewików 16 kwietnia 1919 roku w Kijowie (Akta zgonów Parafii Łomża z 1921 r.)

    20. Akt zgonu- Eugeniusz Czarnocki lat 33 oficer. Rozstrzelany przez bolszewików 16 kwietnia 1919 roku w Kijowie (Akta zgonów Parafii Łomża z 1921 r.)

  • Powiększ zdjęcie 21.	Akt zgonu- Tadeusz Mossakowski lat 24, mieszkaniec Łomży, żołnierz ochotnik. Zginął na fortach łomżyńskich 29 lipca 1920 r. (Akta zgonów Parafii Łomża z 1921 r.)

    21. Akt zgonu- Tadeusz Mossakowski lat 24, mieszkaniec Łomży, żołnierz ochotnik. Zginął na fortach łomżyńskich 29 lipca 1920 r. (Akta zgonów Parafii Łomża z 1921 r.)

  • Powiększ zdjęcie 22.	Akt zgonu- Adam Marian Butler lat 33, mieszkaniec Łomży, żołnierz ochotnik. Zginął na fortach łomżyńskich 29 lipca 1920 r. (Akta zgonów Parafii Łomża z 1921 r.)

    22. Akt zgonu- Adam Marian Butler lat 33, mieszkaniec Łomży, żołnierz ochotnik. Zginął na fortach łomżyńskich 29 lipca 1920 r. (Akta zgonów Parafii Łomża z 1921 r.)

  • Powiększ zdjęcie 23.	Akt zgonu- Ludwik Paul Tyde lat 23, starszy posterunkowy policji łomżyńskiej. Zmarł 3 sierpnia 1920 r. w Ostrołęce w wyniku ran odniesionych w bitwie (Akta stanu cywilnego Parafii Ewangelicko-Augsburskiej w Łomży)

    23. Akt zgonu- Ludwik Paul Tyde lat 23, starszy posterunkowy policji łomżyńskiej. Zmarł 3 sierpnia 1920 r. w Ostrołęce w wyniku ran odniesionych w bitwie (Akta stanu cywilnego Parafii Ewangelicko-Augsburskiej w Łomży)

  • Powiększ zdjęcie 24.	Nekrolog Jana Grzymkowskiego (Czasopismo łomżyńskich harcerzy „Czuwaj” Nr 5 z 1919 r.)

    24. Nekrolog Jana Grzymkowskiego (Czasopismo łomżyńskich harcerzy „Czuwaj” Nr 5 z 1919 r.)

  • Powiększ zdjęcie 25.	Nekrologi łomżyńskich gimnazjalistów, harcerzy poległych w wojnie polsko-bolszewickiej (Czasopismo łomżyńskich harcerzy „Czuwaj” Nr 2 z 1921 r.)

    25. Nekrologi łomżyńskich gimnazjalistów, harcerzy poległych w wojnie polsko-bolszewickiej (Czasopismo łomżyńskich harcerzy „Czuwaj” Nr 2 z 1921 r.)

  • Powiększ zdjęcie 26.	Nekrologi łomżyńskich gimnazjalistów, harcerzy poległych w wojnie polsko-bolszewickiej (Czasopismo łomżyńskich harcerzy „Czuwaj” Nr 2 z 1921 r.)

    26. Nekrologi łomżyńskich gimnazjalistów, harcerzy poległych w wojnie polsko-bolszewickiej (Czasopismo łomżyńskich harcerzy „Czuwaj” Nr 2 z 1921 r.)

  • Powiększ zdjęcie 27.	Zbiorowa mogiła bohaterów walk w latach 1918-1920 na cmentarzu przy ul. Kopernika w Łomży, w której pochowani są również polegli na fortach łomżyńskich w 1920 r. (foto: Archiwum, 2020)

    27. Zbiorowa mogiła bohaterów walk w latach 1918-1920 na cmentarzu przy ul. Kopernika w Łomży, w której pochowani są również polegli na fortach łomżyńskich w 1920 r. (foto: Archiwum, 2020)

  • Powiększ zdjęcie 28.	Płyta z nazwiskami poległych na zbiorowej mogile bohaterów walk w latach 1918-1920, na cmentarzu przy ul. Kopernika w Łomży, w której pochowani są również polegli na fortach łomżyńskich w 1920 r. (foto: Archiwum, 2020)

    28. Płyta z nazwiskami poległych na zbiorowej mogile bohaterów walk w latach 1918-1920, na cmentarzu przy ul. Kopernika w Łomży, w której pochowani są również polegli na fortach łomżyńskich w 1920 r. (foto: Archiwum, 2020)

  • Powiększ zdjęcie 29.	Płyta z nazwiskami poległych na zbiorowej mogile bohaterów walk w latach 1918-1920, na cmentarzu przy ul. Kopernika w Łomży, w której pochowani są również polegli na fortach łomżyńskich w 1920 r. (foto: Archiwum, 2020)

    29. Płyta z nazwiskami poległych na zbiorowej mogile bohaterów walk w latach 1918-1920, na cmentarzu przy ul. Kopernika w Łomży, w której pochowani są również polegli na fortach łomżyńskich w 1920 r. (foto: Archiwum, 2020)

  • Powiększ zdjęcie 30.	„Gazeta Łomżyńska” z 5 grudnia 1920 roku zawierająca relację z uroczystego pochówku poległych w obronie Łomży w 1920 roku (APBŁ, Sąd Okręgowy w Łomży)

    30. „Gazeta Łomżyńska” z 5 grudnia 1920 roku zawierająca relację z uroczystego pochówku poległych w obronie Łomży w 1920 roku (APBŁ, Sąd Okręgowy w Łomży)

  • Powiększ zdjęcie 31.	„Wspólna Praca” Nr 5 z 1921r.

    31. „Wspólna Praca” Nr 5 z 1921r.

  • Powiększ zdjęcie 32.	Akt zgonu- Adolf Karwowski lat 20, żołnierz. Zmarł w Szymanach k. Grajewa 27 lipca 1920 r.(Akta stanu cywilnego Parafii Rzymskokatolickiej w Grajewie, sygn.16)

    32. Akt zgonu- Adolf Karwowski lat 20, żołnierz. Zmarł w Szymanach k. Grajewa 27 lipca 1920 r.(Akta stanu cywilnego Parafii Rzymskokatolickiej w Grajewie, sygn.16)

  • Powiększ zdjęcie 33.	Akt zgonu Bolesław Wolwark, żołnierz 21 Pułku Ułanów Polskich. Zmarł w Szpitalu Wojskowym Kielcach 24 sierpnia 1920 r.(Akta zgonów Parafii w Grajewie, sygn.16)

    33. Akt zgonu Bolesław Wolwark, żołnierz 21 Pułku Ułanów Polskich. Zmarł w Szpitalu Wojskowym Kielcach 24 sierpnia 1920 r.(Akta zgonów Parafii w Grajewie, sygn.16)

  • Powiększ zdjęcie 34.	Akt zgonu- Stanisław Wiśniewski, ur.1901, żołnierz wojska polskiego. Zmarł w Szpitalu Wojskowym w Słonimie 27 lutego 1920 r. (Akta stanu cywilnego Parafii Rzymskokatolickiej w Grajewie, sygn.16)

    34. Akt zgonu- Stanisław Wiśniewski, ur.1901, żołnierz wojska polskiego. Zmarł w Szpitalu Wojskowym w Słonimie 27 lutego 1920 r. (Akta stanu cywilnego Parafii Rzymskokatolickiej w Grajewie, sygn.16)

  • Powiększ zdjęcie 35.	Akt zgonu- Julian Porowski, ur.1899 Grajewo, żołnierz Wojsk Polskich. Zginął 4 lipca 1920 r. na polu bitwy i tamże pochowany. (Akta stanu cywilnego Parafii Rzymskokatolickiej w Grajewie, sygn.16)

    35. Akt zgonu- Julian Porowski, ur.1899 Grajewo, żołnierz Wojsk Polskich. Zginął 4 lipca 1920 r. na polu bitwy i tamże pochowany. (Akta stanu cywilnego Parafii Rzymskokatolickiej w Grajewie, sygn.16)

  • Powiększ zdjęcie 36.	Akt zgonu- Jan Wesołowski lat 19, żołnierz 61 pułku piechoty. Zginął na froncie 11 października 1920 r. (Akta stanu cywilnego Parafii Rzymskokatolickiej w Grabowie, sygn.11,k.97)

    36. Akt zgonu- Jan Wesołowski lat 19, żołnierz 61 pułku piechoty. Zginął na froncie 11 października 1920 r. (Akta stanu cywilnego Parafii Rzymskokatolickiej w Grabowie, sygn.11,k.97)

  • Powiększ zdjęcie 37.	Akt zgonu- Marian Skwieciński, żołnierz szkolnego szwadronu 10 Pułku Strzelców Granicznych. Zginął 28 lipca 1920 roku pod wsią Łubiane ((Akta stanu cywilnego Parafii Rzymskokatolickiej w Grabowie, sygn.11,k.80v)

    37. Akt zgonu- Marian Skwieciński, żołnierz szkolnego szwadronu 10 Pułku Strzelców Granicznych. Zginął 28 lipca 1920 roku pod wsią Łubiane ((Akta stanu cywilnego Parafii Rzymskokatolickiej w Grabowie, sygn.11,k.80v)

  • Powiększ zdjęcie 38.	Akt zgonu- Wincenty Zalewski, lat 20. Żołnierz wojsk polskich, zmarł w Baranowiczach w lutym 1920 r. (Akta stanu cywilnego Parafii Rzymskokatolickiej w Kołakach Kościelnych, sygn.11, k.73v)

    38. Akt zgonu- Wincenty Zalewski, lat 20. Żołnierz wojsk polskich, zmarł w Baranowiczach w lutym 1920 r. (Akta stanu cywilnego Parafii Rzymskokatolickiej w Kołakach Kościelnych, sygn.11, k.73v)

  • Powiększ zdjęcie 39.	Akt zgonu- Roman Milewski lat 20, żołnierz wojska polskiego. Zmarł w Szpitalu w Nieświerzu 16 lutego 1920 r. (Akta stanu cywilnego Parafii Rzymskokatolickiej w Kołakach Kościelnych, sygn.11, k.79v)

    39. Akt zgonu- Roman Milewski lat 20, żołnierz wojska polskiego. Zmarł w Szpitalu w Nieświerzu 16 lutego 1920 r. (Akta stanu cywilnego Parafii Rzymskokatolickiej w Kołakach Kościelnych, sygn.11, k.79v)

  • Powiększ zdjęcie 40.	Akt zgonu- Stanisław Grodzki lat 20, żołnierz drugiego Pułku Nowogrodzkiego, poległ w bitwie z bolszewikami 1 lipca 1920 r. Pochowany na cmentarzu w Czernicy Akta stanu cywilnego Parafii Rzymskokatolickiej w Kołakach Kościelnych, sygn..11)

    40. Akt zgonu- Stanisław Grodzki lat 20, żołnierz drugiego Pułku Nowogrodzkiego, poległ w bitwie z bolszewikami 1 lipca 1920 r. Pochowany na cmentarzu w Czernicy Akta stanu cywilnego Parafii Rzymskokatolickiej w Kołakach Kościelnych, sygn..11)

  • Powiększ zdjęcie 41.	Akt zgonu- Antoni Rzadki mieszkaniec wsi Leman, lat 31. Poległ we wsi Leman 25 sierpnia 1920 r. (Akta zgonów Parafii Rzymskokatolickiej w Lemanie z 1920 r.)

    41. Akt zgonu- Antoni Rzadki mieszkaniec wsi Leman, lat 31. Poległ we wsi Leman 25 sierpnia 1920 r. (Akta zgonów Parafii Rzymskokatolickiej w Lemanie z 1920 r.)

  • Powiększ zdjęcie 42.	Akt zgonu- Adam Hermanowski, mieszkaniec wsi Leman, lat 28. Poległ we wsi Leman 25 sierpnia 1920 r. (Akta zgonów Parafii Rzymskokatolickiej w Lemanie z 1920 r.)

    42. Akt zgonu- Adam Hermanowski, mieszkaniec wsi Leman, lat 28. Poległ we wsi Leman 25 sierpnia 1920 r. (Akta zgonów Parafii Rzymskokatolickiej w Lemanie z 1920 r.)

  • Powiększ zdjęcie 43.	Akt zgonu- Józef Lemański mieszkaniec wsi Leman, lat 43. Poległ we wsi Leman 25 sierpnia 1920 r. (Akta zgonów Parafii Rzymskokatolickiej w Lemanie z 1920 r.)

    43. Akt zgonu- Józef Lemański mieszkaniec wsi Leman, lat 43. Poległ we wsi Leman 25 sierpnia 1920 r. (Akta zgonów Parafii Rzymskokatolickiej w Lemanie z 1920 r.)

  • Powiększ zdjęcie 44.	Akt zgonu Stanisław Pycha mieszkaniec wsi Leman, lat 46. Poległ we wsi Leman 25 sierpnia 1920 r. (Akta zgonów Parafii Rzymskokatolickiej w Lemanie z 1920 r.

    44. Akt zgonu Stanisław Pycha mieszkaniec wsi Leman, lat 46. Poległ we wsi Leman 25 sierpnia 1920 r. (Akta zgonów Parafii Rzymskokatolickiej w Lemanie z 1920 r.

  • Powiększ zdjęcie 45.	Akt zgonu- Hipolit Dembkowski mieszkaniec wsi Leman, lat 36. Poległ we wsi Leman 25 sierpnia 1920 r. (Akta zgonów Parafii Rzymskokatolickiej w Lemanie z 1920 r.)

    45. Akt zgonu- Hipolit Dembkowski mieszkaniec wsi Leman, lat 36. Poległ we wsi Leman 25 sierpnia 1920 r. (Akta zgonów Parafii Rzymskokatolickiej w Lemanie z 1920 r.)

  • Powiększ zdjęcie 46.	Akt zgonu Tomasz Pycha mieszkaniec wsi Leman, lat 62. Poległ we wsi Leman 25 sierpnia 1920 r. (Akta zgonów Parafii Rzymskokatolickiej w Lemanie z 1920 r.)

    46. Akt zgonu Tomasz Pycha mieszkaniec wsi Leman, lat 62. Poległ we wsi Leman 25 sierpnia 1920 r. (Akta zgonów Parafii Rzymskokatolickiej w Lemanie z 1920 r.)

  • Powiększ zdjęcie 47.	Akt zgonu- Szczepan Kossewski mieszkaniec wsi Leman, lat 56. Poległ we wsi Leman 25 sierpnia 1920 r. (Akta zgonów Parafii Rzymskokatolickiej w Lemanie z 1920 r.)

    47. Akt zgonu- Szczepan Kossewski mieszkaniec wsi Leman, lat 56. Poległ we wsi Leman 25 sierpnia 1920 r. (Akta zgonów Parafii Rzymskokatolickiej w Lemanie z 1920 r.)

  • Powiększ zdjęcie 48.	Zwłoki żołnierzy polskich zamordowanych przez bolszewików pod Lemanem 25 sierpnia 1920 r. Fotografia pochodzi z książki Janusza Szczepańskiego, Wojna 1920 na Mazowszu i Podlasiu, Warszawa 1995,s.325

    48. Zwłoki żołnierzy polskich zamordowanych przez bolszewików pod Lemanem 25 sierpnia 1920 r. Fotografia pochodzi z książki Janusza Szczepańskiego, Wojna 1920 na Mazowszu i Podlasiu, Warszawa 1995,s.325

  • Powiększ zdjęcie 49.	Pomnik ku czci żołnierzy polskich zamordowanych przez bolszewików pod Lemanem 25 sierpnia 1920 r. Fotografia współczesna, źródło: Urząd Gminy Turośl

    49. Pomnik ku czci żołnierzy polskich zamordowanych przez bolszewików pod Lemanem 25 sierpnia 1920 r. Fotografia współczesna, źródło: Urząd Gminy Turośl

  • Powiększ zdjęcie 50.	Pomnik ku czci żołnierzy polskich zamordowanych przez bolszewików pod Lemanem 25 sierpnia 1920 r. wraz z terenem przyległym. Fotografia współczesna, źródło: Urząd Gminy Turośl

    50. Pomnik ku czci żołnierzy polskich zamordowanych przez bolszewików pod Lemanem 25 sierpnia 1920 r. wraz z terenem przyległym. Fotografia współczesna, źródło: Urząd Gminy Turośl

  • Powiększ zdjęcie 51.	Akt zgonu- Stanisław Wykowski lat 42, ochotnik, szeregowiec 205 pułku piechoty. Zmarł w Miastkowie 1 sierpnia 1920r. (Akta stanu cywilnego Parafii Rzymskokatolickiej w Miastkowie, sygn.7)

    51. Akt zgonu- Stanisław Wykowski lat 42, ochotnik, szeregowiec 205 pułku piechoty. Zmarł w Miastkowie 1 sierpnia 1920r. (Akta stanu cywilnego Parafii Rzymskokatolickiej w Miastkowie, sygn.7)

  • Powiększ zdjęcie 52.	Akt zgonu Aleksander Jakubiak lat 21, mieszkaniec Tarnowa, żołnierz 4 szwadronu Zapasowych Taborów. Zginął 20 lipca 1920 r. pod Pińskiem na Polesiu (Akta stanu cywilnego Parafii Rzymskokatolickiej w Miastkowie, sygn.7)

    52. Akt zgonu Aleksander Jakubiak lat 21, mieszkaniec Tarnowa, żołnierz 4 szwadronu Zapasowych Taborów. Zginął 20 lipca 1920 r. pod Pińskiem na Polesiu (Akta stanu cywilnego Parafii Rzymskokatolickiej w Miastkowie, sygn.7)

  • Powiększ zdjęcie 53.	Akt zgonu- Paweł Chętnik lat 21, żołnierz Wojska Polskiego. Zmarł 14 sierpnia 1920 r. w Poznaniu (Akta stanu cywilnego Parafii Rzymskokatolickiej w Miastkowie, sygn.7)

    53. Akt zgonu- Paweł Chętnik lat 21, żołnierz Wojska Polskiego. Zmarł 14 sierpnia 1920 r. w Poznaniu (Akta stanu cywilnego Parafii Rzymskokatolickiej w Miastkowie, sygn.7)

  • Powiększ zdjęcie 54.	Akt zgonu- Zygmunt Liżewski lat 24, mieszkaniec Miastkowa, żołnierz Wojska Polskiego. Zmarł 11 kwietnia 1920 r. w Szpitalu Ujazdowskim w Warszawie (Akta stanu cywilnego Parafii Rzymskokatolickiej w Miastkowie, sygn.7)

    54. Akt zgonu- Zygmunt Liżewski lat 24, mieszkaniec Miastkowa, żołnierz Wojska Polskiego. Zmarł 11 kwietnia 1920 r. w Szpitalu Ujazdowskim w Warszawie (Akta stanu cywilnego Parafii Rzymskokatolickiej w Miastkowie, sygn.7)

  • Powiększ zdjęcie 55.	Akt zgonu - Józef Chrostowski lat 20, stały mieszkaniec Rydzewa, żołnierz Wojska Polskiego. Zmarł 3 listopada 1920 r. w Szpitalu Ujazdowskim w Warszawie (Akta stanu cywilnego Parafii Rzymskokatolickiej w Miastkowie, sygn.7)

    55. Akt zgonu - Józef Chrostowski lat 20, stały mieszkaniec Rydzewa, żołnierz Wojska Polskiego. Zmarł 3 listopada 1920 r. w Szpitalu Ujazdowskim w Warszawie (Akta stanu cywilnego Parafii Rzymskokatolickiej w Miastkowie, sygn.7)

  • Powiększ zdjęcie 56.	Informacja prasowa o powołaniu komitetu budowy pomnika poległym pod Nowogrodem w 1930 r. (Gazeta Łomżyńska, 1930)

    56. Informacja prasowa o powołaniu komitetu budowy pomnika poległym pod Nowogrodem w 1930 r. (Gazeta Łomżyńska, 1930)

  • Powiększ zdjęcie 57.	Pomnik ku czci żołnierzy poległych pod Nowogrodem w 1920 r.- fotografia z 1986 r. (Urząd Wojewódzki w Łomży, syg.7/20)

    57. Pomnik ku czci żołnierzy poległych pod Nowogrodem w 1920 r.- fotografia z 1986 r. (Urząd Wojewódzki w Łomży, syg.7/20)

  • Powiększ zdjęcie 58.	Akt zgonu- Leon Busko lat 31, podporucznik 15 batalionu Saperów Wielkopolskich. Zginął pod Kolnem 23 sierpnia 1920r.(Akta zgonów Parafii Stawiski , sygn.6)

    58. Akt zgonu- Leon Busko lat 31, podporucznik 15 batalionu Saperów Wielkopolskich. Zginął pod Kolnem 23 sierpnia 1920r.(Akta zgonów Parafii Stawiski , sygn.6)

  • Powiększ zdjęcie 59.	Akt zgonu - Stanisław Żebrowski lat 23, mieszkaniec gm. Miastkowo, szeregowiec 38 pułku piechoty. Zmarł 5 marca 1920 r. w Czartkowie na Ukrainie Akta stanu cywilnego Parafii Rzymskokatolickiej w Szczepankowie, sygn.12)

    59. Akt zgonu - Stanisław Żebrowski lat 23, mieszkaniec gm. Miastkowo, szeregowiec 38 pułku piechoty. Zmarł 5 marca 1920 r. w Czartkowie na Ukrainie Akta stanu cywilnego Parafii Rzymskokatolickiej w Szczepankowie, sygn.12)

  • Powiększ zdjęcie 60.	Akt zgonu- Władysław Dębiński lat 20, żołnierz baonu zapasowego Pułku Nowogrodzkiego. Zmarł  1 marca 1920 r. w Szpitalu Wojskowym w Słonimie (Akta stanu cywilnego Parafii Rzymskokatolickiej w Szczuczynie, sygn.11)

    60. Akt zgonu- Władysław Dębiński lat 20, żołnierz baonu zapasowego Pułku Nowogrodzkiego. Zmarł 1 marca 1920 r. w Szpitalu Wojskowym w Słonimie (Akta stanu cywilnego Parafii Rzymskokatolickiej w Szczuczynie, sygn.11)

  • Powiększ zdjęcie 61.	Akt zgonu- Czesław Misiak lat 20, żołnierz Wojska Polskiego. Zmarł w szpitalu w Szczuczynie 15 sierpnia 1920 r.(Akta zgonów Parafii Rzymskokatolickiej w Szczuczynie, sygn.11)

    61. Akt zgonu- Czesław Misiak lat 20, żołnierz Wojska Polskiego. Zmarł w szpitalu w Szczuczynie 15 sierpnia 1920 r.(Akta zgonów Parafii Rzymskokatolickiej w Szczuczynie, sygn.11)

  • Powiększ zdjęcie 62.	Akt zgonu Piotr Cwaliński, ur.1895, żołnierz baonu zapasowego 58 pułku piechoty. Zabity 11 października 1920 r. (Akta zgonów Parafii Rzymskokatolickiej w Szczuczynie, sygn.11)

    62. Akt zgonu Piotr Cwaliński, ur.1895, żołnierz baonu zapasowego 58 pułku piechoty. Zabity 11 października 1920 r. (Akta zgonów Parafii Rzymskokatolickiej w Szczuczynie, sygn.11)

  • Powiększ zdjęcie 63.	Akt zgonu- Adam Czaplicki lat 19, żołnierz 33 Pułku Piechoty. Zginął 4 lipca 1920 r.  (Akta zgonów Parafii Rzymskokatolickiej w Szczuczynie, sygn.11)

    63. Akt zgonu- Adam Czaplicki lat 19, żołnierz 33 Pułku Piechoty. Zginął 4 lipca 1920 r. (Akta zgonów Parafii Rzymskokatolickiej w Szczuczynie, sygn.11)

  • Powiększ zdjęcie 64.	Akt zgonu Aleksander Porycki lat 24, stały mieszkaniec gminy Skórzec, żołnierz. Zmarł w Śniadowie 2 sierpnia 1920 r. (Akta stanu cywilnego Parafii Rzymskokatolickiej w Śniadowie, sygn.11)

    64. Akt zgonu Aleksander Porycki lat 24, stały mieszkaniec gminy Skórzec, żołnierz. Zmarł w Śniadowie 2 sierpnia 1920 r. (Akta stanu cywilnego Parafii Rzymskokatolickiej w Śniadowie, sygn.11)

  • Powiększ zdjęcie 65.	Akt zgonu- Franciszek Brzóska lat 21, żołnierz 1 Pułku Piechoty Legionów. Poległ w boju 27 września 1919 na północno-wschodnim froncie k.Dźwiny. (Akta stanu cywilnego Parafii Rzymskokatolickiej w Wysokiem Mazowieckiem sygn.9)

    65. Akt zgonu- Franciszek Brzóska lat 21, żołnierz 1 Pułku Piechoty Legionów. Poległ w boju 27 września 1919 na północno-wschodnim froncie k.Dźwiny. (Akta stanu cywilnego Parafii Rzymskokatolickiej w Wysokiem Mazowieckiem sygn.9)

  • Powiększ zdjęcie 66.	Akt zgonu Stanisław Godlewski, ur.1898 Osipy, żołnierz 8 kompanii 1 Pułku Legionów. Zmarł na tyfus 2 lutego 1920 r. w Szpitalu Wojskowym  w Wilnie. (Akta stanu cywilnego Parafii Rzymskokatolickiej w Wysokiem Mazowieckiem sygn.9)

    66. Akt zgonu Stanisław Godlewski, ur.1898 Osipy, żołnierz 8 kompanii 1 Pułku Legionów. Zmarł na tyfus 2 lutego 1920 r. w Szpitalu Wojskowym w Wilnie. (Akta stanu cywilnego Parafii Rzymskokatolickiej w Wysokiem Mazowieckiem sygn.9)

  • Powiększ zdjęcie 67.	Akt zgonu- Władysław Wróblewski lat 20, żołnierz, mieszkaniec wsi Buczyno Mikosy. Zmarł w Szpitalu Zapasowym w Chełmie 2 kwietnia 1920 r.(Akta stanu cywilnego Parafii Rzymskokatolickiej w Wysokiem Mazowieckiem, sygn.9)

    67. Akt zgonu- Władysław Wróblewski lat 20, żołnierz, mieszkaniec wsi Buczyno Mikosy. Zmarł w Szpitalu Zapasowym w Chełmie 2 kwietnia 1920 r.(Akta stanu cywilnego Parafii Rzymskokatolickiej w Wysokiem Mazowieckiem, sygn.9)

  • Powiększ zdjęcie 68.	Akt zgonu Józef Grabowski lat 46, dozorca więzienny w Wysokiem Mazowieckiem. Zamordowany przez bolszewików w okolicach Osowca 20 sierpnia 1920 r. Pochowany na cmentarzu w Białymstoku (Akta stanu cywilnego Parafii w Wysokiem Mazowieckiem, sygn.9)

    68. Akt zgonu Józef Grabowski lat 46, dozorca więzienny w Wysokiem Mazowieckiem. Zamordowany przez bolszewików w okolicach Osowca 20 sierpnia 1920 r. Pochowany na cmentarzu w Białymstoku (Akta stanu cywilnego Parafii w Wysokiem Mazowieckiem, sygn.9)

Rozwiń Metryka

Podmiot udostępniający informację:
Data utworzenia:2020-08-13
Data publikacji:2020-08-13
Osoba sporządzająca dokument:
Osoba wprowadzająca dokument:Jarosław Jasiński
Liczba odwiedzin:451